Stress verwekkers

De oorzaken van stress zijn niet in één adem te noemen. Dit kunnen de meest uiteenlopende dingen zijn.

Relatie stress

 Relatie stress vind ik ook belangrijk om te noemen. Het is toch een belangrijke groep, omdat steeds meer mensen uit elkaar gaan. Vaak vormt zich de meeste stress over wie, wat doet in de huishouding. Hieruit komen onnodige spanningen voort. Het sleutelwoord bij dit relatiestress is bij uitstek “communicatie”. Ik ga je daarom een aantal tips geven over hoe je het beste met elkaar kunt communiceren. Als je de regels volgt zul je merken dat de ander verdraagzamer wordt en jullie zullen samen een oplossing vinden voor de problemen die jullie tegen komen.  

 

Posttraumatische stress

 

Het woord “trauma” zegt eigenlijk al een beetje waar het bij deze vorm van stress om gaat. Het betekent dus dat we stress ervaren door een gebeurtenis die ons pijn heeft gedaan. Denk aan seksueel misbruik, een verkeersongeval, een natuurramp, geweld, etc. Het kan zijn dat je de traumatische gebeurtenis niet kunt verwerken en je wordt te erg in je functioneren belemmerd. Dan kan de diagnose PTSS (posttraumatische stress) gesteld worden. Voor deze diagnose moet je één of meer traumatische gebeurtenissen beleefd hebben, deze moet je steeds opnieuw herbeleven, prikkels vermijden die aan de gebeurtenis doen denken, minder reageren op je omgeving en vaak ben je erg prikkelbaar. Het herbeleven van een trauma kan op verschillende manieren. Zo kun je steeds weer herinneringen ophalen, je kunt over de gebeurtenis dromen of je voelt en gedraagt je steeds opnieuw zoals tijdens de gebeurtenis. Ook kan het zijn dat het ontzettend pijn doet wanneer je wordt blootgesteld aan een gebeurtenis die erg op de gebeurtenis lijkt die jij mee hebt gemaakt.   

 

Acute- stressstoornis

 

Een acute stressstoornis lijkt eigenlijk heel veel op een posttraumatische stressstoornis. Alleen heb je bij een acute stressstoornis minder en minder lang last van de symptomen. Hier blijven de symptomen tussen de twee dagen en een maand optreden, terwijl bij PTSS de symptomen langer dan een maand stand houden. Mensen met een acute stressstoornis hebben ook vaker last van dissociatieve verschijnselen. Dat wil zeggen dat je misschien alles als onwerkelijk ervaart, of dat je het gevoel hebt dat je van jezelf bent ontvreemd en wat heel vaak voorkomt is dat je de traumatische gebeurtenis niet meer kunt herinneren.  

 

Wat te doen bij posttraumatische en acute stress?

 

Wanneer je last hebt van een posttraumatische stressstoornis of een acute stressstoornis, kun je het beste iemand zoeken waar je goed mee kunt praten. Dit kan met een psycholoog of iemand van slachtofferhulp, maar praten met een vriend of vriendin kan ook heel heilzaam zijn. Neem iemand in vertrouwen en praat over de gebeurtenis. Wanneer je dit te ingrijpend vindt, probeer je de gebeurtenis en je gevoelens op papier te zetten. Schrijf het als het ware van je af. Wanneer de diagnose posttraumatische stressstoornis is vastgesteld, kun je wellicht het beste therapie nemen. Therapieën hiervoor zijn kortdurend en is vaak gericht op de angst die achter de stoornis zit.  

 

Faalangst

 

Wanneer je onzeker bent en niet uit je woorden kunt komen of een black- out krijgt als je moet presteren is het waarschijnlijk zo dat je aan faalangst lijdt. Wanneer er iets fout gaat betrek je dat helemaal op jezelf en je bent bang om fouten te maken en fout over te komen. Onder de faalangst onderscheiden we nog drie soorten.

 

·       cognitieve faalangst

       (examens, scripties, etc.)

·       sociale faalangst

       (presenteren, spreken voor publiek, iets vragen in een winkel)

·        motorische faalangst

       (sportwedstrijd, het maken van een tekening)

Je zal waarschijnlijk situaties waarin je iets moet laten zien, iets moet presteren, vermijden. Dit is echter niet de juiste manier van omgaan met je probleem. Zo kom je nooit over faalangst heen.

Om faalangst te reduceren kun je het beste beginnen met ademhalingsoefeningen of ontspanningsoefeningen te doen. Oefen dit eerst thuis op een rustige plek, waar niemand je kan storen. Later kun je de oefeningen toepassen voor een presentatie of examen

 De psychiaters Holmes en Rahe hebben een schaal gemaakt van een aantal stressvolle gebeurtenissen. Ze hebben dit onderzoek gedaan bij 5000 medische patiënten om na te gaan welke stressvolle gebeurtenissen gebeurtenis verband had met ziekte. De schaal heet de Social Readjusting Scale en ik zal je een kleine indicatie geven van de herziende uitkomsten hiervan, door Peter M.J. Habets c.s. van Instituut Dartheide te Leersum. De schaal laat van de meest stressvolle situaties naar de minder stressvolle situaties zien.

Social Readjusting Scale

De dood van je partner

De dood van een naast familielid

Ernstige verwonding/ziekte van jezelf

In de gevangenis vastzitten

Ernstig letsel of ziekte van familielid

Lening of hypotheek vervalt

Scheiding

Misdaad slachtoffer zijn

Slachtoffer zijn van politie optreden

Ontrouw

Geweld of misbruik thuis

Breuk of verzoening met partner

Ontslagen of werkloos worden

Financiële problemen hebben

Dood van een goede vriend(in)

Een ramp overleven of doorstaan

Alleenstaande ouder worden

Verantwoordelijk voor zieke ouder/oude geliefde

Verlies of terugval in uitkering

Arrestatie van jezelf of familielid

Meningsverschil voogdij

Betrokken zijn bij auto ongeluk

Disciplinaire maatregelen

Ongewenste zwangerschap

Intrekken van kind bij ouders of v.v.

Kind met leerprobleem gedrag

Discriminatie of lastiggevallen op werk

Proberen van verslaving af te komen

Ontdekken/helpen bij verslaving

Overplaatsing/degradatie op het werk

Onvruchtbaar of miskraam

Trouwen of hertrouwen

Veranderen van baan of carrière

Geen hypotheek verkrijgen

Zwangerschap van jezelf of partner

Discriminatie of lastiggevallen na werk

Ontslag uit gevangenis

Partner stopt/start werk buitenshuis

Problemen met baas of medewerker

Veranderen van woonplaats

Goede dagopvang voor kind vinden

Onverwachte grote som geld winnen

Verandering van werkzaamheden

Uitbreiding van familie

Verandering verantwoordelijkheden

Uit huis gaan van een kind

Een hypotheek verkrijgen

Grote persoonlijke lening verkrijgen

Pensionering

Starten of stoppen met opleiding

Bekeuring voor wetsovertreding

 

tree